Data publikacji:

8 najciekawszych książek o polskich himalaistach

Masz ochotę na lekturę z naprawdę wysokiej półki? Sięgnij po książki o himalaistach. Opowieści o zdobywcach najwyższych szczytów świata to często niesamowite historie zmagań człowieka z naturą, ale też samym sobą. Jeśli ostatnia polska wyprawa na K2 lub wydarzenia na Nanga Parbat obudziły w tobie ciekawość gór, poznaj najlepsze książki o himalaizmie w polskim wydaniu.
Po co oni się tam pchają? Dlaczego muszą wchodzić na te szczyty właśnie zimą? I co to jest ta strefa śmierci? Te i podobne pytania często padają przy okazji medialnych doniesień o działalności wspinaczy w Himalajach i Karakorum. Gdzie szukać na nie odpowiedzi? W książkach oczywiście. Bo książki o himalaizmie to fascynujące opowieści nie tylko o samej górskiej eksploracji, ale też o nietuzinkowych ludziach czy o sile marzeń. Oto 8 najciekawszych książek o himalaistach.

Bartek Dobroch – Hajzer. Droga Słonia

Artur Hajzer to jedna z najbarwniejszych postaci polskiego himalaizmu. Wspinał się w jednym zespole z samym Jerzym Kukuczką, wytyczał nowe drogi na ośmiotysięcznikach i chodził po Himalajach zimą. Zasłynął jednak nie tylko wyjątkowymi wyczynami wspinaczkowymi, ale też tym, że w celu ratowania kolegów był w stanie poruszyć góry, jak chociażby podczas słynnej akcji ratowniczej na przełęczy Lho La, którą zorganizował praktycznie na własną rękę. Na pierwsze strony gazet wrócił w 2013 roku za sprawą tragicznych wydarzeń na Broad Peak, gdy podczas wyprawy, którą nadzorował zginęli Tomasz Kowalski i Maciej Berbeka. Przed medialnym zgiełkiem uciekł w góry, skąd już niestety nie wrócił. Książka Bartka Dobrocha, przewodnika górskiego i dziennikarza związanego na co dzień z Tygodnikiem Powszechnym opowiada o barwnym życiu i tajemniczej śmierci Hajzera. To kolejna piękna historia człowieka, który kochał góry ponad wszystko, a jak kokieteryjnie mówił chodził w góry tylko dla „powodzenia u kobiet, pieniędzy oraz sławy”.

Jacek Hugo-Bader - Długi film o miłości. Powrót na Broad Peak

Tragiczna wyprawa na Broad Peak wstrząsnęła całą Polską w 2013 roku. Napisano o niej wiele artykułów i polemik, ale jeśli kulisy wspinaczki bierze na warsztat jeden z najlepszych polskich reporterów, można spodziewać się prawdziwego majstersztyku. Bo opowieść Hugo-Badera daleko wychodzi poza tradycyjny schemat książek o górach. Reporter dołącza bowiem do wyprawy, która pół roku po tragicznych wydarzeniach rusza pod dwunastą co do wysokości górę świata. Celem uczestników nie jest jednak wejście na szczyt, a pochowanie ciał zmarłych wcześniej kolegów.

Benadette McDonald – Ucieczka na szczyt

Jeśli w kwestii himalaizmu jesteś zupełnie zielony, a takie nazwiska jak Kukuczka, Wielicki czy Rutkiewicz niewiele ci mówią, książka kanadyjskiej autorki będzie świetnym wprowadzeniem do świata gór najwyższych. Pisarka opowiada historię polskiej dominacji w najtrudniejszej odsłonie himalaizmu – skupia się na zimowych wyprawach organizowanych przez słynnego kierownika Andrzeja Zawadę. Lektura książki pomoże ci zrozumieć, dlaczego Polacy zostali nazwani mianem „lodowych wojowników”, a Reinhold Messner powiedział o Kukuczce słynne zdanie „nie jesteś drugi, jesteś wielki”, mimo że Polak przegrał z Włochem wyścig o Koronę Himalajów i Karakorum.

Adam Bielecki – Spod zamarzniętych powiek

To taki Robert Lewandowski polskiego Himalaizmu. A nawet więcej – bo o ile zawodnik Bayernu Monachium nigdy nie wzniósł do góry pucharu Ligi Mistrzów, o tyle Bielecki szczyty Himalajów zdobywał wielokrotnie i to w wielkim stylu. Uchodzi za najzdolniejszego polskiego wspinacza i kolejne drogi, jakie pokonuje na ośmiotysięcznikach zdają się to potwierdzać. Wystarczy wspomnieć jego słynną szarżę przez kuluar Kinshofera na Nanga Parbat, gdzie wraz z Denisem Urubko ofiarnie ratował będąca na granicy śmierci Elisabeth Revol. Adam Bielecki w swojej książce opisuje drogę, jaką wspinacz musi przebyć, aby mierzyć się z najwyższymi szczytami na Ziemi. To też fascynująca opowieść o sile marzeń i wytrwałości, jaka jest potrzebna do ich realizacji.

Anna Kamińska – Wanda. Opowieść o sile życia i śmierci

Wanda Rutkiewicz była niekwestionowaną królową polskiego himalaizmu. Nie dość, że wśród kobiet nie miała sobie równych, to jeszcze w wyścigu na górskie szczyty wyprzedała mężczyzn – wystarczy wspomnieć, że jako pierwsza Polka stanęła na szczycie Everestu. Jej historię na warsztat wzięła Anna Kamińska, która po bestsellerowej Simonie ugruntowała swoją pozycję znakomitej biografki silnych kobiet. Mimo, że o Wandzie opowiada wiele książek o górach, to jednak właśnie historia spisana przez Annę Kamińską jest szczególnie poruszająca. Bo reporterce udało się dostrzec w Wandzie nie tylko doskonałą himalaistkę, gwiazdę czy wręcz żywą legendę, ale też przede wszystkim nieugiętą kobietę z krwi i kości, która za nic miała sobie konwenanse i zdanie innych.

Dariusz Korotko, Marcin Pietraszewski – Kukuczka. Opowieść o najsłynniejszym polskim himalaiście

Opowieść o życiu Jerzego Kukuczki to fascynująca historia zmagania się człowieka z żywiołem i z samym sobą. Bo na przekór wszystkiemu Kukuczka ciągle przesuwał granice niebezpieczeństwa i zawsze szukał nowych wyzwań w górach – wytyczał nowe drogi lub wchodził na ośmiotysięczniki zimą. W tej historii możemy wyraźnie zobaczyć, jak tragicznym sportem bywa himalaizm, bo Kukuczka prawie podczas każdej wyprawy tracił w górach partnera wspinaczkowego. Do czasu, aż jego słynny upór zaprowadził go pod południową ścianę Lhotse w 1989 roku, spod której już nie wrócił.

Bernadette McDonald – Kurtyka. Sztuka wolności

Historia Wojciecha Kurtyki to świetny przykład na to, że nawet w górach najwyższych można chodzić swoimi ścieżkami. Bo podczas gdy Kukuczka, Wielicki i Hajzer uczestniczyli w wieloosobowych narodowych wyprawach w Himalaje i Karakorum, Kurtyka wspinał się po swojemu. Jego nie interesowała bariera wysokości, czy tempo wejścia. Dla wspinacza ważne był styl przejścia, trudności techniczne oraz przeżycia towarzyszące działalności górskiej.

Piotr Drożdź, Krzysztof Wielicki – Mój wybór. Wywiad rzeka

Wywiad z Krzysztofem Wielickim, zdobywcą Korony Himalajów i Karakorum, to jedna z tych książek o górach, która wyjaśni ci o co chodzi w całym tym himalaizmie. Bo kto, jak kto, ale wielicki, który jako piąty skompletował szczyty wszystkich ośmiotysięczników i jako pierwszy wraz z Leszkiem Cichym wszedł zimą na Everest, wie, co mówi. To szalenie ciekawa książka o himalaistach, górach, ale też o tych, którzy zostają na nizinach, czyli rodzinie i bliskich. Dwutomowy wywiad przybliży ci nie tylko odległe Himalaje i Karakorum, ale też szereg technicznych aspektów wysokogórskiej wspinaczki.
Tekst: Kamila Zalińska-Woźny / Wnętrza ze smakiem