Data publikacji:

Dobry alkomat – jak kupić?

Jeśli nie masz pewności, co do swojej trzeźwości, nigdy nie wsiadaj za kierownicę. Dobre samopoczucie i brak objawów kaca mogą być mylące. Dzień po wypiciu sporej dawki alkoholu w twojej krwi i wydychanym powietrzu wciąż może znajdować się etanol, co wpływa zarówno na twoją kondycję psychofizyczną, jak i ryzyko otrzymania mandatu. Zabezpieczeniem przez kierowaniem w stanie po spożyciu lub nietrzeźwości jest alkomat, który wskaże ci czerwone światło. Jak wybrać dobry alkomat, któremu można zaufać?
Prowadzenie samochodu po spożyciu alkoholu (od 0,2 do 0,5 promila) to w Polsce wykroczenie, natomiast w stanie nietrzeźwości (powyżej 0,5 promila) - przestępstwo. Zgodnie z art. 87 kodeksu wykroczeń, kierujący podlega grzywnie w wysokości od 50 do 5000 zł, a nawet karze aresztu (do 30 dni). Dlatego przydatne gadżety do auta to nie tylko akcesoria pielęgnacyjne czy urządzenia umilające podróż najmłodszym. Wśród wyposażenia warto mieć także porządny alkomat.

Jakich alkomatów unikać

W sklepach z gadżetami i na stacjach benzynowych często spotkasz się z alkomatami w formie breloku do kluczy. Najczęściej nie mają one wyświetlacza wskazującego konkretną wartość liczbową, a kilka diod informujących o tym, czy jesteś trzeźwy, czy nie. Korzystanie z tego rodzaju alkomatów to loteria, a wskazania mogą być wysoce nieprawdziwe. Mała szkoda, jeśli wyświetli ci się czerwona kontrolka, mimo iż będziesz całkowicie trzeźwy. Gorzej, gdy alkomat zezwoli na jazdę, w czasie gdy w wydychanym powietrzu ciągle obecny będzie alkohol. Jeżeli zależy ci na bezpieczeństwie własnym oraz innych użytkowników dróg, wybierz certyfikowany produkt o sprawdzonej jakości.

Rodzaje alkomatów

Na rynku dostępne są dwa podstawowe rodzaje alkomatów.

Półprzewodnikowy

Niedrogie alkomaty dla kierowców wyposażone są w półprzewodnikowy sensor. Choć mogą mieć przyzwoitą i wystarczającą dokładność, są narażone na uszkodzenie lub rozkalibrowanie. Alkomaty półprzewodnikowe może uszkodzić nawet silniejsze dmuchnięcie lub dostanie się do sensora odrobiny śliny. Wadą tego rodzaju alkomatów jest też stosunkowo szybkie rozkalibrowanie. Może mieć miejsce nawet po 6 miesiącach lub kilkudziesięciu użyciach. Korzystając z półprzewodnikowych sensorów trzeba więc mieć na uwadze, że wyniki są obarczone sporym błędem (nawet 20%). Niedrogie modele należy więc traktować jako prosty wykrywacz alkoholu w wydychanym powietrzu, nie zaś precyzyjny miernik.

Elektrochemiczne

Dużo większą precyzję pomiaru możesz uzyskać za pomocą alkomatu elektrochemicznego. Ceny rozpoczynają się od ok. 250 zł, ale koszt ten ma uzasadnienie. Alkomaty z sensorem elektrochemicznym są dużo wytrzymalsze, dokładniejsze i nie wymagają tak częstego kalibrowania (za które trzeba zapłacić). Dobrej jakości alkomaty elektrochemiczne wystarczy kalibrować co kilka tysięcy użyć, co w praktyce oznacza niemal bezobsługowość. Sensor elektrochemiczny wchodzi w reakcję tylko z alkoholem, więc na jego pomiary nie wpływa spożyty pokarm lub dym papierosowy.

Możliwość kalibracji

Wśród alkomatów z sensorem półprzewodnikowym często można spotkać się z tymi, które nie mają możliwości ponownego skalibrowania. Są to alkomaty jednorazowe, które działają poprawnie tylko przez określony przez producenta czas. Po ich zużyciu należy je wyrzucić i kupić nowy model. Tego rodzaju alkomaty często dostępne są w cenie do ok. 100 zł. Biorąc pod uwagę, że koszt kalibracji wynosi ok. 60 zł, wymiana całego urządzenia wcale nie jest dużo droższa.

W droższych alkomatach zwróć koniecznie uwagę na to, czy urządzenie ma możliwość kalibracji. Ustawienie wzorca zgodnego z normą EN 15964 oznacza, że pomiary alkomatu są zgodne ze wskazaniami sprzętu policyjnego.

Z ustnikiem czy bezdotykowy?

Jeżeli z alkomatu będzie korzystać więcej osób, warto rozpatrzeć zakup alkomatu bezdotykowego. By dokonać pomiaru, wystarczy dmuchnąć w kierunku sensora, nie dotykając alkomatu ustami. Z tego rodzaju alkomatów korzystają m.in. firmy zatrudniające kierowców. Z takim rozwiązaniem często można spotkać się również w niedrogich alkomatach kieszonkowych. Należy jednak pamiętać, że mogą one wymagać dłuższego lub mocniejszego dmuchania. Wbrew pozorom to nie takie proste.

Jeżeli chcesz uzyskać pomiar szybko i pewnie, wybierz model z wymiennymi ustnikami. Mogą być to wielorazowe ustniki dla kilku osób lub ustniki jednorazowe. W drugim przypadku upewnij się ile kosztuje zestaw ustników zamiennych oraz jaka jest jego dostępność. Wybierając rzadki model alkomatu może się okazać, że nie uda ci się dokupić do niego kolejnych ustników. 

Jak poprawnie używać alkomatu?

  1. Dmuchaj kilka razy
    Aby uzyskać poprawny wynik, nie wystarczy wykonać jednego pomiaru. Producenci zaznaczają, że w przypadku alkomatów półprzewodnikowych, które nie mają funkcji samooczyszczenia, należy wykonać 2-3 pomiary. Warto to zrobić także korzystając z alkomatu elektrochemicznego. Kilkukrotny pomiar pozwoli wyciągnąć średnią i odrzucić skrajne wartości, które mogą być dziełem przypadku.
  2. Nie jedz ani nie pij przed
    Na około 15-20 minut przed wykonaniem pomiaru nie należy spożywać alkoholu ani pokarmu. Dmuchnięcie w alkomat tuż po wypiciu alkoholu da nie tylko mocno zawyżone wyniki, ale przy okazji może uszkodzić sensor alkomatu. Inna sprawa, że nigdy nie powinno się prowadzić bezpośrednio po wypiciu, nawet jeśli dotyczy to małego piwa i mieści się w granicach normy. Nawet niewielkie ilości etanolu wpływają negatywnie na czas reakcji oraz funkcje motoryczne.

Na koniec przypomnimy, że nawet urządzenie za kilkaset złotych nie gwarantuje pewności pomiaru. Dotyczy to nie tylko jakości alkomatu, ale i szeregu czynników, które mogą zafałszować wynik. Wynik rzędu 0,1 promila nie gwarantuje, że w czasie pomiaru policyjnego uzyskasz taką samą wartość.
Autor: Szymon Sonik