Tolkien – życie i twórczość


Od śmierci J.R.R. Tolkiena minęło 40 lat, a popularność jego powieści nie słabnie. Świat, który powstał w wyobraźni angielskiego pisarza, zachwyca detalami i różnorodnością postaci. 25 marca obchodzimy Światowy Dzień Czytania Tolkiena. Z okazji tego święta zachęcamy do sięgnięcia po jego twórczość, ale również zapoznanie się z ekranizacjami, grami i książkami inspirowanymi niesamowitym światem stworzonym przez Tolkiena.

O powstaniu Śródziemia

Młodzieńcze lata Tolkiena minęły na zgłębianiu literatury klasycznej i anglosaskiej. Będąc na studiach interesował się językiem fińskim, na którym oparł później wymyślony przez siebie język quenya, czyli mowę elfów. Brał udział w I Wojnie Światowej, w czasie której zachorował na gorączkę okopową. Kiedy wracał do zdrowia, zajął się pisaniem Księgi zaginionych opowieści.

Wszystkie kolejne książki Tolkiena były oparte właśnie o te opowiadania, kształtujące główny zarys mitologii Śródziemia. Opowiadania zostały opublikowane dopiero po śmierci Tolkiena i zawarte są w Historii Śródziemia, a ich rozszerzenie w dziele Silmarillion. Wielki wpływ na jego książki miała jego rodzina. Jego miłość do żony była inspiracją do stworzenia historii Berena i elfki Lúthien. Zaś jego dzieci były pierwszymi recenzentami książki o Hobbicie.

Hobbit – książka o niziołku, który zmienił losy Śródziemia

Inspiracjami głównego wątku książki był staroangielski poemat Beowulf, opowiadający o smoku pilnującym ogromnego skarbu. Same zaś miejsca rozgrywanej akcji są bliźniaczo podobne do tych, w których wychowywał się młody Tolkien. Jak podkreślał autor, jest to hołd złożony terenom, na których dorastał i ludzmi wśród których żył. Hobbity, inaczej zwane niziołkami, są rasą wymyśloną przez Tolkiena.

Te małe radosne postacie z wielkimi włochatymi stopami podbiły serca nie tylko tysięcy dzieci, ale również dorosłych na całym świecie. Mimo tego, że hobbity były w Śródziemiu niedoceniane, a nawet niedostrzegane, jeden z nich pomógł w pokonaniu smoka i odnalazł pierścień, który był początkiem do kolejnej wielkiej historii. Pierwsze wydanie książki o podróży Bilbo Bagginsa z grupą krasnoludów ukazało się w 1937 roku i zawierało w sobie czarno-białe grafiki narysowane przez Tolkiena.

Władca Pierścieni – bitwa o Śródziemie

Mimo tego, że jest kontynuacją Hobbita, stylistycznie jest do niej mało podobna. Nie jest to już książka dla dzieci z wierszowanymi zagadkami i dowcipnymi dialogami krasnoludów. Władca Pierścieni to podniosła, wielowątkowa powieść pełna mitycznych stworów i szlachetnych rycerzy, a wszystko w niesamowicie rozbudowanym Śródziemiu.

Akcja rozpoczyna się 60 lat po wydarzeniach, które miały miejsce w Hobbicie. Pierścień, który znalazł Bilbo, jest przedmiotem o potężnej magicznej mocy, która w rękach czarnoksiężnika Saurona może doprowadzić do zagłady Śródziemia. Frodo, krewny Bilbo, zobowiązuje się zniszczyć pierścień i w tym celu wyrusza razem z drużyną do Mordoru. Dobro musi stoczyć ze złem bitwę o Śródziemie. Praca nad książką trwała około 12 lat i została opatrzona dokładnymi mapami i genezami rodów.

Pośmiertne wydania książek

Tolkienowi nie udało się skończyć wielu dzieł. Pracował nad nimi bardzo długo, wielokrotnie je przepisując i redagując. Po śmierci jego spuścizną zajął się syn, Christopher Tolkien. Tak powstał zbiór mitologicznych powieści o powstaniu Śródziemia, zatytułowany Silmarillion

Kolejną książką były Niedokończone opowieści, zbiór tekstów Tolkiena, które uzupełniają wcześniejsze wątki poruszane we Władcy Pierścieni oraz Silmarillionie. Następną gratką dla fanów jest opowieść Dzieci Hurina. Akcja rozgrywa się 6500 lat przed wydarzeniami z Władcy Pierścieni.

Adaptacje filmowe książek Tolkiena

Dzieła Tolkiena były inspiracją dla wielu twórców i przyczyniły się do rozkwitu kultury fantasy na świecie. Pod koniec lat 70-tych ubiegłego stulecia stworzono film animowany o przygodach niziołków ze Śródziemia. Nie udało się zrealizować projektu do końca, a widownia szybko o nim zapomniała. Dopiero na początku XXI wieku, gdy technika grafiki komputerowej była na tyle zaawansowana, by sprostać wyobraźni Tolkiena, powstała filmowa trylogia.

Peter Jackson stworzył kultową sagę Władca Pierścieni, która łącznie otrzymała 17 Oskarów i rzeszę fanów na całym świecie. Po kilku latach przerwy Jackson zajął się ekranizacji Hobbita, która również została podzielona na trzy części. Co prawda, tak jak w przypadku Hobbita, podjęto się już wcześniej adaptacji książki o Drużynie Pierścienia, jednak nie zyskała ona tak wielkiej popularności.

Tolkien a kultura masowa – Lego Hobbit

Wielu fanów Tolkiena i miłośników fantasy chciało przeżyć takie przygody jak Bilbo czy Aragorn. Tak powstały pierwsze LARPy i RPGi, dzięki którym mogliśmy choć w pewnym stopniu przenieść się do magicznego świata elfów i hobbitów. Wraz z filmami przyszła kolej na gadżety i zabawki z postaciami książek Tolkiena. Na rynku można znaleźć klocki lego ze scenami z Hobbita, gry komputerowe inspirowane historią Śródziemia czy koszulki z bohaterami Władcy Pierścieni. Tak twórczość tego wielkiego pisarza wkroczyła do kultury masowej.

Jagoda Gorol

Z zawodu i zamiłowania fotograf. Najbardziej ukochała sobie fotografię reportażową i portretową. Fanka wszystkiego co związane z fantastyką, dlatego często można ją spotkać z padem lub książką w ręku. Niedawno odkryła pasję do gotowania, szczególnie tego zdrowego.

Podobne artykuły

Ostatnio dodane artykuły